Wintertijd is weer ingegaan

29-10-2009 door: Redactie
Het afgelopen weekend werd de klok een uur teruggezet. De wintertijd is weer ingegaan. Fijn met opstaan, want dan is het nog licht buiten, maar 's avonds is het wel een uur eerder donker. Sommigen zien tegen de lange winteravonden op. Maar de meeste mensen zijn intussen wel gewend geraakt aan de zomer- en wintertijd. Waar komt zomer- en wintertijd vandaan en waarom werd dit ingevoerd?
maskTop
Wintertijd is weer ingegaan
maskBottom

De zomertijd is in 1977 opnieuw ingevoerd als reactie op de energiecrisis van 1973, met de bedoeling om energie te besparen. De maatregel zorgt er volgens EnergieNed voor dat per huishouden vier lampen van zestig watt een uur korter kunnen branden. Dit zou een besparing van 0,5% -opleveren. Dit lijkt weinig, maar op jaarbasis is dit zo'n 325 miljoen kilowatt: het jaarverbruik van honderdduizend huishoudens.

Het was de Amerikaanse geleerde Benjamin Franklin die als eerste het idee van de zomertijd opperde. Tijdens een verblijf in Parijs in 1748 schreef hij in een satirisch artikel dat de inwoners een bedrag van meer dan 96 miljoen livres aan kaarsen konden uitsparen. Ze zouden dan wel gedurende de zomermaanden gelijk met de zon moeten opstaan. In die tijd was het bij de betere standen gebruikelijk pas laat in de ochtend uit bed te komen. Er werd niets met het voorstel gedaan. De Londense bouwondernemer William Willet (1857-1915) werkte het idee later verder uit. Vanaf het begin van de twintigste eeuw probeerde hij de Londense bevolking van de voordelen van de zomertijd te overtuigen. De zomertijd zou goed zijn voor de economie, voor de gezondheid en voor de gemoedsrust van mensen.

Willets oorspronkelijke voorstel hield in dat op elk van de vier zondagen van april de klok steeds 20 minuten vooruit gezet zou worden. Voor de wintertijd zou dan op elk van de vier zondagen van september de klok weer twintig minuten achteruit worden gezet. Er zouden jaarlijks 210 uren aan zonlicht gewonnen worden, waarbij men 2.500.000 pond aan energiekosten zou besparen. Maar het plan kwam niet van de grond. Een gewijzigd voorstel, waarbij de klok slechts eenmaal een uur vooruit en vervolgens een half jaar later weer een uur teruggezet werd, werd als onpraktisch verworpen door het parlement. In 1916, tijdens de Eerste Wereldoorlog, voerde Duitsland als eerste de zomertijd in om kolen-reserves te besparen.

Vòòr 1908 had elke plaats in ons land zijn eigen tijd. Voor de tijdbepaling werd uitgegaan van de hoogste stand van de zon. Omdat de zon in het oosten opkomt en in het westen ondergaat, werd de hoogste zonnestand in het oosten van ons land een kwartier eerder bereikt dan in het westen van het land. Alleen de spoorwegen hadden vanaf 1892 een uniforme tijdsaanduiding, die voor het hele land gold. Op 23 juli 1908 werd een wet aangenomen, waarbij voor heel Nederland de middelbare zonnetijd van Amsterdam gold (Amsterdamse Tijd = AT). De wet trad in werking op 1 mei 1909. Op dat moment liep Nederland 20 minuten voor op Greenwich en 40 minuten achter op Berlijn. Vanaf 1916 werd ieder jaar de invoering en -beëindiging van de Amsterdamse Zomertijd (AZT) ingevoerd. Met de komst van de Duitse bezetter werd op 16 mei 1940 overgegaan op de Midden Europese Tijd (MET). In feite werd toen overgegaan op de Midden Europese ZomerTijd (MEZT), zodat de klokken één uur en veertig minuten vooruit gezet moesten worden. De zomertijd bestond toen bijna tweeënhalf jaar, tot november 1942. In de jaren 1943-1945 gold de zomertijd alleen tijdens de zomermaanden.

Na de oorlog bleef de MET gehandhaafd, echter zonder de jaarlijkse zomertijdperioden. Deze -werden pas in 1977 opnieuw ingevoerd.
Niet iedereen is blij met de zomertijd. Er bestaat zelfs een 'Sociëteit tegen de zomertijd'. Volgens deskundigen raken de bioritmen, vooral van kinderen, nogal eens van slag, al is dat snel weer bijgetrokken. Het Centrum voor Groeidiagnostiek in Nijmegen trok na onderzoek de voorzichtige conclusie dat de zomertijd de groei van kinderen nadelig kan beïnvloeden.

De wintertijd heeft ook voor veel mensen gevolgen. Men voelt zich eerder moe, slaapt slecht en velen zitten niet lekker in hun vel.
Experts menen te weten dat dit komt door de biologische klok die ontregeld raakt. Na een paar dagen verdwijnen deze klachten echter weer.

Tip of mail de redactie Druk dit artikel af
Disclaimer | Copyright© 2018 Kempen Media b.v. | Ontwerp & realisatie Kempen Communicatie
Kempen Media b.v. is partner van Kempen Communicatie b.v.
Kempen Communicatie: Strategie, Creatie, Realisatie