Verhaal van familie Htoo Lay
Het vluchtelingengezin dat ik begeleid, bestaat uit vader Samson, moeder en vier kinderen. Het zijn uitgenodigde vluchtelingen; door de Verenigde Naties geselecteerde vluchtelingen, die uit erbarmelijke omstandigheden zijn weggehaald en uitgenodigd om in een veilig land een nieuw bestaan op te bouwen. Deze familie werd verdreven uit Myanmar omdat ze 'Karen' zijn; een volk dat daar geen enkel recht heeft. In Thailand hebben ze tien jaar rondgedoold alvorens Nederland ze heeft uitgenodigd om zich hier te vestigen.
Ik ontmoette het gezin in februari 2009. De begroeting was hartelijk, maar de mensen waren erg schichtig en verlegen. Ze kregen een rijtjeshuis in Grubbenvorst dat voor onze begrippen wat krap is voor een gezin van zes. In Thailand hadden ze een hutje tegen een berghelling, met als beschutting het oerwoud. Hier hebben ze verwarming, schoon kraanwater, een deur die op slot kan en meerdere kamers.
Bij de tweede ontmoeting nam ik de mensen mee naar de winkel voor de aanschaf van woninginrichting gefinancierd met een lening van de gemeente (moeten ze aflossen). Hierbij geef je als begeleider onmisbare adviezen.
Spoedig kwam het gezin zich voorgoed vestigen in hun woning. Ondertussen had ik niet stilgezeten. Integendeel; het witgoed geïnstalleerd, bedden opgesteld, meubels geplaatst, het gezin aangemeld bij huisarts, tandarts, zorgverzekeraar, belastingdienst en de kinderen op school. Eenmaal gearriveerd, gingen de kinderen naar school en de volwassenen naar de alfabetiseringscursus. Een integratiebureau leerde de vluchtelingen omgaan met de huishoudelijke apparaten; immers gebruik van vriezer of stofzuiger was bij hen onbekend.
Langzaam wennen de mensen aan het dagelijkse leven in Nederland. De kinderen zijn goed opgenomen op school en maken vriendjes. Dit is belangrijk voor hun taalontwikkeling.
De buren werden uitgenodigd voor een gezellige kennismakingsavond met hapjes en verhalen uit het vreemde land. Deze avond was belangrijk voor hen, om hun plek te kunnen vinden binnen de buurt, te ervaren dat ze welkom zijn en op burenhulp kunnen rekenen bij eventuele problemen.
Helaas, problemen kwamen er ook. Pinksteren, aspergefeesten in Grubbenvorst. 's Avonds had zich op straat een voorval afgespeeld waarbij één van de kinderen werd achtervolgd door een aantal jongeren. Op aandringen van een buurtbewoner dropen ze af, maar kwamen terug. Hierbij werd geweld gebruikt: een ruit ingegooid en het gezin werd in de eigen woning aangevallen. Zomaar door dorpsgenoten vanwege een namaakkaarsje. Een zwarte dag voor de familie en een schande voor dit ogenschijnlijk vriendelijke maasdorp.
Dit heeft ook op mij diepe indruk gemaakt. Spijtig is, dat de politie het voorval heeft genoteerd, maar nooit enige actie heeft ondernomen. Opvallend genoeg heeft de familie het voorval laconiek opgenomen; er was slechts materiële schade. In Thailand gebeurden misschien wel ergere dingen.
Op een dag belde Samson mij met het bericht dat zijn buurman was overleden. Hij wilde graag iets doen, maar wist niet hoe te handelen. Gelukkig betrokken de buurtbewoners hen bij de plaatselijke gebruiken.
Samson heeft ondertussen zoveel kennis van de Nederlandse taal dat hij mag beginnen met de inburgeringscursus. Hier leert hij behalve taal ook Nederlandse gebruiken, geschiedenis en werkzaken. Hij wil niets liever dan gewoon gaan werken. Na overleg met de klantmanager van de gemeente zijn we erin geslaagd, hem te laten werken op dagen dat hij niet naar school hoeft. Al werkend zal hij veel leren en sneller integreren in onze maatschappij.
Ik heb weinig voor deze mensen kunnen doen. Het meeste moeten ze immers zelf doen. Als vrijwilliger heb ik toch het goede gevoel dat ik hen wèl met de neus de goede kant op heb gezet. Ik heb ze laten zien en voelen dat ze in dit land een bestaan kunnen opbouwen, zonder angst, maar wel met dezelfde rechten en plichten als u en ik. Dit goede gevoel is mijn beloning, mijn voldoening. Dit geeft mij de push om verder te gaan met dit mooie werk!
Theo Theeuwen
vrijwilliger VluchtelingenWerk
